Filed under: retrato | Minarkahan: baybay,Bulkang Mayon,dagat,dalampasigan,gabi,Mayon,takipsilim | 2 Puna »
salin ng tatlong tula ni Maya Angelou.
salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo.
Madaling-araw ang balát mo
At ang akin ay takipsilim.
Ipinipinta ng isa ang simula
ng tiyak na pagwawakas.
At ang kabila, ang wakas
ng tiyak na pagsisimula.
Iabot sa akin ang iyong kamay
Paraanin ako
upang mamunò at sumunod
sa iyo
nang higit sa poot ng panulaan.
Hayaan ang ibang makamit
ang katahimikan
ng nakauunawang mga salita
at pag-ibig ng pagkawala
ng pagmamahal.
Para sa akin,
Iabot mo ang iyong kamay.
Lumundag ang malayang ibon
sa likod ng simoy
at lumutang pabulusok
hanggang magwakas ang agos
at ibinilad ang mga pakpak
sa bulawang sinag ng araw
at naghamong aangkinin ang langit.
Ngunit ang ibon na nagbabantay
sa loob ng masikip na kulungan
ay bihirang makakita sa pagitan
ng mga rehas ng poot
pinutol ang kaniyang mga bagwis
at itinali ang mga paa
kaya binubuksan ang lalamunan
upang umawit.
Umaawit ang bilanggong ibon
nang may nakatatakot na pangangatal
ng mga bagay na nalilingid
ngunit umaasam ng katahimikan
at maririnig ang himig nito
sa malalayong buról
dahil ang bilanggong ibon
ay umaawit ng kalayaan.
Iniisip ng malayang ibon ang ibang dayaray
at matimtimang habagat sa umuungol na kahuyan
at naghihintay ang matatabang bulate sa damuhang
matitingkad at magwawaring kaniya ang kaitasaan.
Ngunit nakatayo ang bilanggong ibon sa libingan
ng mga pangarap, humihiyaw ang kaniyang anino
sa pagkabangungot, pinutol ang kaniyang bagwis,
at may tali ang mga paa kaya binubuksan niya
ang lalamunan upang umawit.
Umaawit ang bilanggong ibon
nang may nakatatakot na pangangatal
ng mga bagay na nalilingid
ngunit umaasam ng katahimikan
at maririnig ang himig nito
sa malalayong buról
dahil ang bilanggong ibon
ay umaawit ng kalayaan.
Filed under: halaw,salin,tula | Minarkahan: angas,bilanggong ibon,Ibon,ibong malaya,kalayaan,madaling-araw,Pag-ibig,panahon,simula,takipsilim,wakas,yabang | Mag-iwan ng Puna »
Iniipon niya ang nakalipas, at pumapaloob sa supot na kung hindi yari sa manipis na katsa ay plastik o balát na hindi tatagasan ng buhangin o tubig. Hindi niya maisasalaysay ang sarili, dahil kung gayon, mistulang ahas siya na lumulunok sa angking buntot. Mauunawaan lamang niya ang kaakuhan kung ipaliliwanag ng Kasalukuyan at babalangkasin ng Hinaharap. Kapuwa pagtitiwalaan at pagdududahan siya, alinsunod sa pakahulugan at pahiwatig ng mga awtoridad. Pawiin siya, at parang sanggol ang kabihasnang mag-iimbento ng kakatwang anino at planeta. Kaligtaan siya, at ang lipi’y magsisimula sa lawas ng wala, at sa matinding bahâng bumubura sa pulo at tagaytay. Gaano man katiwasay ang ngayon, gaano man kakulay ang búkas, magbabalik siya upang maging titis ng sigasig, balak, panibugho, o poot. Mahahalungkat ang dalamhati, at ang maaliwalas na umaga’y biglang magwawakas sa pagluha ni Tungkung Langit. Panghihimasukan niya ang magiging anyo ng mapa, gusali, o gubat. Magtatakda siya ng pamantayan at kumbensiyon sa damit, gamot, at batas; kahit ang pera, aliw, at wika’y pagtatalunan kung para sa henyo at mangmang o maykaya at hampaslupa. Habang tumatagal, ang supot ay maaaring umapaw sa samot-saring nilalang o sapalaran o tadhana. Gayunman, hindi sa habang panahon. Maaaring kumawala sa himaymay ng katsa ang buhangin ng pagkakataon o likidong pangyayari; at siya ay magwawakas na hungkag gaya ng walang silbi’t may lamat na garapon. Iniipon niya ang nakaraan; at kung siya man ay tawarang pansamantala o pangmatagalan, ay ikaw lamang, kaibigan, ang makapagsasadula, habang nagtitinikling ka sa palaisipan ng takipsilim at liwayway.
“Gunita,” tulang tuluyan ni Roberto T. Añonuevo. 31 Mayo 2010.
"Janus," pintura ni Mary Jane Ansell.
Filed under: tula,Tulang Filipino,Tulang Tuluyan | Minarkahan: ahas,alaala,balak,dalamhati,gunita,hinaharap,kasalukuyan,ligaya,Liwayway,nakalipas,nakaraan,ngayon,takipsilim | Mag-iwan ng Puna »
salin ng mga tulang tuluyan ni Ridvan Dibra mula sa wikang Albanian, at batay sa saling Ingles ni Robert Elsie.
salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo.
Taliwas sa mga tao at ulupong at iba pang hayop na pawang nagtataglay ng lason sa kanilang bibig, ang mga alakdan ay nagtatago ng kamandag sa dulo ng buntot, na nagpapahiwatig na hindi yaon maituturing na lubos na responsable sa mga maibubunga ng lason, gaya ng hindi ganap na responsable ang mga tsuper sa mga aksidenteng sanhi ng likurang gulong ng kanilang sasakyan.
Hindi ba ito magandang dahilan para igalang ang mga alakdan kung ihahambing sa mga tao at ulupong at iba pang hayop na nagtataglay ng lason sa kanilang mga bibig?
Taliwas sa gawi ng mga hayop na malamyang tumutugon sa mga takipsilim, mga reaksiyon na samot-sari ang anyo at paraan, halimbawa na ang pagsulak ng silakbo sa pakikipagtalik o pagkiling sa pagpapaamo ng kanilang ilahas na kalikasan, na pawang salungat sa mga hayop na nakararanas ng mahihiwagang sandali gaya sa pasibong paglubog ng araw, ang sangkatauhan ay unti-unting nagiging walang pakialam sa gayon, nang hindi ganap na kumbinsido kung ang pagkawalang pakialam ay nadidiktahan o pakunwari lamang, bagaman nakatitiyak ito na ang mga takipsilim ay magpapatuloy sa regular na pagsapit kahit walang pakialam ang tao.
Kinakailangan ang matinding buhos ng niyebe at ang pagkalupig ng lahat ng bagay sa makinis na unipormidad para mapansin ng mga tao ang mga taluktok ng bundok.
Malungkot na kumikiskis ang mga graba sa aking talampakan: maputi, makinis, wari bang mga diwain ng utak ng kung sinong mababaw na nilalang, at pagdaka, ang buról ay mananatiling nakabukod sa tabi nito, na natitilamsikan ng tubig mula sa ilog.
Naaawa ako sa buról.
Naaawa ang buról sa mga graba.
Ano naman ang tingin mo?
Naghunos ng balát ang ahas, at isinampay ang balát sa sanga ng punong mansanas, saka gumapang nang malaya kung saan.
Napagawi ang tumánggong sa punongkahoy, inamoy ang balát, at nabatid na walang halaga ang balát ng ulupong.
Narinig ng lobo ang pagaspas ng balát ng ahas na nakasampay, ngunit tinalikdan yaon dahil wala iyong dugo.
Kinuha ng tao ang pinaghunusang balát ng ahas at itinahi iyon sa pares na glab para kaniyang kulay-liryo at inosenteng mga kamay.
Alakdan, larawan mula sa artsibo ng Project Gutenberg
Filed under: halaw,salin,tula | Minarkahan: ahas,alakdan,bundok,burol,gabi,halaw,ilog,Pag-ibig,salin,takipsilim,taluktok,tuktok,Tulang Tuluyan,ulupong | 4 Puna »
