Ang Sining ng Anlowagi

Ipinaskil noong 04/01/2012 ni Roberto Añonuevo

Unti-unting nabubura sa gunita ang salitang “anlowagi,” bagaman nananatili sa malalayong lalawigan, at ang humalili ay ang popular ngunit hiram na salita sa Espanyol. Kabilang ang “anlowagi” sa mga sinaunang Tagalog na itinutumbas sa salitang “karpintero,” ayon sa Vocabulario de la lengua Tagala (1860) nina Juan de Noceda at Pedro Sanlucar. Ang salita ay binaybay [...]

Filed under: Kritika,tula,Tulang Filipino | Minarkahan: ,,,,,,,, | 19 Puna »

Lutong Makaw

Ipinaskil noong 01/31/2012 ni Roberto Añonuevo

Hindi resiping pinasikat ni Chef Pablo Boy Logro ang “lutong makaw,” ngunit lumutang muli ang salita sa nakalipas na 2012 Philippine International Guitar Festival and Competition, na ginanap sa Sentrong Pangkultura ng Pilipinas. Tumutukoy ang “lutong makaw” sa di-patas na pagtrato sa anumang timpalak o paligsahan, at ang nagwawagi ay nababatikan dahil sa pagkiling ng [...]

Filed under: Kritika,kritiko,opinyon | Minarkahan: ,,,, | 21 Puna »

Tula at Komentaryong Panlipunan ni Anastasio Salagubang

Ipinaskil noong 07/13/2011 ni Roberto Añonuevo

Sumikat ang talipanpan [pen name] na “Anastasio Salagubang” sa pitak na Buhay Maynila ng diyaryong Taliba noong mga taon 1927-1928 dahil sa pambihirang komentaryo nito sa lipunan. Araw-araw, binubulabog ng nasabing kolumnista ang bayan at pinupuna sa pamamagitan ng masisisteng tula ang baluktot na pamamahala ng awtoridad, itinutuwid ang magagaspang na asal o sinaunang kaugalian [...]

Filed under: balita,Kritika,kritiko,tula,Tulang Filipino | Minarkahan: ,,,,,,,,,,,,, | 1 Puna »

Pananaliksik at Panrehiyong Sentro ng Wikang Filipino

Ipinaskil noong 06/10/2011 ni Roberto Añonuevo

Maitutumbas sa nakasisindak na nilalang ang salitang “saliksik” [research] dahil hindi ito maihuhugis sa guniguni nang napakadali, at maraming pagdulog ang maisasagawa upang maunawaan ito alinsunod sa pangangailangan at hinihingi ng panahon. Nag-iiwan ng pangamba sa mananaliksik ang anyo ng saliksik hindi lamang dahil masalimuot ang daan tungo rito, bagkus kinakailangan ng mananaliksik ang sapat [...]

Filed under: kasaysayan,Kritika,sanaysay | Minarkahan: ,,,,,,,,,, | 3 Puna »

Aral at Landas mula kay Balagtas

Ipinaskil noong 04/02/2011 ni Roberto Añonuevo

Hitik sa parikala ang tema ng pagdiriwang sa Araw ni Balagtas ngayong taon (“Mga Aral ni Balagtas, Gabay sa Tuwid na Landas”). Una, dahil kahit nakatimo sa mga tula o dula ni Francisco Balagtas ang mga aral, ang mga aral na ito ay nagmumula sa kinathang tauhan na posibleng nililitis mismo ng makata upang itanghal [...]

Filed under: Kritika,sanaysay,Tulang Filipino | Minarkahan: ,,,,,,,,,,,,,, | Mag-iwan ng Puna »

Panukalang Pagdulog sa Pag-unawa ng Tula

Ipinaskil noong 11/27/2010 ni Roberto Añonuevo

Humihirap ang pag-unawa sa tula dahil ang pakahulugan ng “tula” ay hindi na lamang maikakahon sa “tugma, sukat, kariktan, at talinghaga” gaya ng unang winika ni Lope K. Santos, at pinalawig pagkaraan nina Julian Cruz Balmaseda at Iñigo Ed. Regalado. Pumasok ang kaso ng “malayang taludturan” nang tawagin ni Amado V. Hernandez noong 1931 ang [...]

Filed under: Kritika,tula,Tulang Filipino,Uncategorized | Minarkahan: ,,,,, | Mag-iwan ng Puna »

Sulyap sa panulaang Filipino sa panahon ng Internet

Ipinaskil noong 11/21/2010 ni Roberto Añonuevo

Kung noong bungad ng siglo 20 ay naging malaki ang papel ng mga pribadong publikasyon at palimbagan sa paglalathala ng mga tula at katha sa mga pahayagan, magasin, at kauri, malaki naman ang papel ng internet ngayon sa pagpapasigla ng mga tula mula sa hanay ng mga kabataan at tigulang na mahilig bumerso-berso. Pinalaya ng [...]

Filed under: Kritika,sanaysay,tula,Tulang Filipino | Minarkahan: ,,,,,, | 4 Puna »

Komunikasyon at Pagsagap sa Pahiwatig

Ipinaskil noong 08/31/2010 ni Roberto Añonuevo

Hindi nakapagtataka kung inuulan ng batikos kahit ang ngiwi ng ating Pangulo nang maghayag ito ng saloobin hinggil sa trahedya sa Maynila. Bagaman walang intensiyon si Pang. Noynoy Aquino na makapanakit sa damdamin ng mga kaanak ng nasawi sa pamimihag ay di-naiwasang basahin ang kaniyang pahiwatig sa negatibong paraan. Bahagi ng komunikasyon ng mga Filipino [...]

Filed under: balita,Kritika,sanaysay | Minarkahan: ,,,,,,,,, | Mag-iwan ng Puna »

Ang Kumbensiyon ng Malayang Taludturan

Ipinaskil noong 08/16/2010 ni Roberto Añonuevo

Sumiklab ang pagtatalo sa usapin ng paggamit ng malayang taludturan sa panulaang Tagalog noong dekada 1930 dahil na rin sa mga pangyayaring may kaugnayan sa pagpapanatili ng tradisyon ng nasabing panulaan samantalang rumaragasa ang pagpasok ng impluwensiyang Amerikano at Ingles sa panitikang Filipinas at pinaiiral bilang opisyal na komunikasyon sa transaksiyon ng pamahalaan, edukasyon, at [...]

Filed under: katha,Kritika,tula,Tulang Filipino,Tulang Tuluyan,Wikang Filipino | Minarkahan: ,,,,,,,,,, | 1 Puna »

Konserbatismo at Patriyotismo sa 2010 Talaang Ginto

Ipinaskil noong 06/16/2010 ni Roberto Añonuevo

(Ang sumusunod ay kritika ng Pambansang Alagad ng Sining Virgilio S. Almario sa nakaraang timpalak pampanitikan ng Talaang Ginto, at maaaring makatulong sa mga guro at estudyante na pawang nag-aaral ng tugma at sukat sa katutubong tula, bukod sa pagbubuo ng balangkas at talinghaga. ) KONSERBATISMO AT PATRIYOTISMO SA 2010 TALAANG  GINTO ni Virgilio S. [...]

Filed under: Kritika,kritiko,tula,Tulang Filipino | Minarkahan: ,,,,,,, | 17 Puna »

Bagong Pahina »
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 79 other followers